Wat is een zonsverduistering?

De zon is ongeveer 400 keer breder dan de maan – en staat ongeveer 400 keer verder weg. Door dat opmerkelijke toeval lijken ze aan onze hemel bijna even groot. Wanneer de maan in de juiste uitlijning tussen de aarde en de zon door schuift, verbergt ze een deel van of het hele heldere oppervlak van de zon en werpt ze een schaduw op de aarde.

Wat beweegt er?

De maan draait om de aarde. De aarde draait om haar as en reist rond de zon. Tijdens een eclips zorgen die bewegingen samen dat de schaduw van de maan over de dagzijde van de aarde trekt. De donkere kernschaduw is de umbra; wie zich daarin bevindt, kan de totaliteit zien. De bredere penumbra geeft een gedeeltelijke eclips.

Drie soorten zonsverduistering

Totaal

Binnen de smalle totaliteitszone bedekt de maan het heldere zonsoppervlak volledig. De hemel wordt schemerig en de zwakke zonnecorona verschijnt. De bril blijft op vóór en na de totaliteit en mag alleen tijdens de volledige totaliteit af.

Gedeeltelijk

De maan bedekt slechts een deel van de zon. Er is geen fase waarin de bril veilig af kan; goede zonnebescherming is nodig zodra je er rechtstreeks naar kijkt.

Ringvormig

De maan lijkt net te klein om de zon te bedekken, waardoor er een heldere ring overblijft. De ring is direct zonlicht, dus de bescherming blijft de hele tijd op.

Waarom niet elke maand?

De baan van de maan staat ongeveer vijf graden schuin ten opzichte van het baanvlak van de aarde. De meeste nieuwe manen gaan boven of onder de zon langs. Een eclips vindt alleen plaats in de buurt van de snijpunten van die vlakken.

Waarom is 99% geen totaliteit?

Zelfs een smal onbedekt sikkeltje zon blijft overweldigend fel. Bij 99% blijft de bril op. Bij een bevestigde totaliteit van 100% binnen de zone mag hij even af. Eén procentpunt geeft een ander beeld en een andere veiligheidsregel.

Spanje 2026

Op 12 augustus 2026 trekt de totaliteit over het noorden van Rusland, Groenland, IJsland, de Atlantische Oceaan en Spanje. Een groot deel van Noord-Spanje ziet de totaliteit vlak voor zonsondergang; Zuid-Spanje ziet een diepe gedeeltelijke eclips. Ontdek locaties en tijden in onze gids Spanje 2026.

Lees vóór het kijken Zo gebruik je een eclipsbril en bekijk onze conformiteitsdocumenten.