Partial solar eclipse of 10 June 2021 seen from Arlington, Virginia (Image: NASA/Bill Ingalls)

Wycieczki szkolne a zaćmienie 2 sierpnia 2027: co mogą zrobić szkoły, skoro wypada ono w wakacje

Poniedziałek 2 sierpnia 2027 r. wypada w wakacje prawie wszędzie tam, gdzie będzie widać zaćmienie. W Hiszpanii, we Włoszech, w Portugalii, w Polsce, w Egipcie i w Arabii Saudyjskiej lekcje kończą się w czerwcu, we Francji i w Holandii w lipcu, a w Niemczech tego dnia wolne mają wszystkie kraje związkowe. Zwykła wycieczka klasowa w dniu zaćmienia raczej więc odpada. Szkoła może za to sporo zrobić wcześniej: omówić zaćmienie na lekcjach przed końcem roku, dać uczniom do domu certyfikowane okulary i ulotkę o bezpieczeństwie, a klubom, obozom i radom rodziców, które jednak gdzieś jadą, pomóc wszystko bezpiecznie zorganizować. Poniżej znajdziesz kalendarze szkolne, plan na ostatnie tygodnie przed wakacjami, listę tego, czego potrzebuje wyjazd grupowy w wakacje, oraz zasady opieki nad dziećmi według NASA, Amerykańskiego Towarzystwa Astronomicznego i okulistów.

Ostatnia aktualizacja: 7 listopada 2026 r. (kalendarze szkolne sprawdzone 1 listopada 2026 r., Maroko 6 listopada 2026 r.)

Czy 2 sierpnia 2027 r. szkoły mają wakacje?

Tak, we wszystkich sprawdzonych przez nas krajach, które opublikowały już kalendarz roku szkolnego 2026/2027. Zaćmienie będzie całkowite na południu Hiszpanii, w Afryce Północnej, w Egipcie i w Arabii Saudyjskiej, a w reszcie Europy częściowe. Temat dotyczy więc także szkół położonych daleko od pasa całkowitego zaćmienia.

Kraj lub regionOstatni dzień zajęć lub początek wakacji (2027)Wakacje 2 sierpnia?
Hiszpania: KataloniaKoniec zajęć 21 czerwcaTak
Hiszpania: MadrytKoniec zajęć 18 czerwcaTak
Hiszpania: AndaluzjaKoniec zajęć ok. 22 lub 23 czerwca (zależnie od prowincji)Tak
Hiszpania: MelillaKoniec zajęć 23 czerwcaTak
Francja (kontynentalna)Wakacje od 3 lipcaTak
NiemcyWakacje we wszystkich 16 krajach związkowych; w Bawarii od 2 sierpniaTak
WłochyKoniec zajęć od 5 do 16 czerwca (zależnie od regionu)Tak
PortugaliaKoniec zajęć między 4 a 30 czerwca (zależnie od klasy)Tak
HolandiaWakacje od 10, 17 lub 24 lipca (zależnie od regionu)Tak
Anglia (przykład: Wokingham)Koniec roku szkolnego 21 lipcaTak
PolskaWakacje od 26 czerwca do 31 sierpniaTak
EgiptKoniec roku szkolnego 24 czerwcaTak
Arabia SaudyjskaKoniec roku szkolnego 24 czerwcaTak
MarokoKoniec zajęć 26 czerwca (2. klasa bakalaureatu: 29 maja)Tak

Tam, gdzie się dało, korzystaliśmy z oficjalnych kalendarzy; dane dla Andaluzji, Włoch, Portugalii i Egiptu pochodzą z prasy lub z innych źródeł, które podają oficjalne terminy. Angielskie szkoły typu academy i szkoły prywatne mogą ustalać własne daty. Daty dla Maroka pochodzą z decyzji ministerstwa nr 047.26, o której informowały marokańskie portale edukacyjne.

Są dwa przypadki na granicy: w Bawarii wakacje zaczynają się właśnie 2 sierpnia, a w Hesji, Nadrenii-Palatynacie i Kraju Saary kończą się cztery dni później, 6 sierpnia. Nigdzie nie znaleźliśmy szkoły, w której 2 sierpnia byłyby lekcje.

Co szkoła może zrobić przed wakacjami?

Najwięcej da się zdziałać jeszcze w trakcie roku szkolnego:

  • Zrób z tego lekcję. Nasz zestaw do klasy z planem czterech lekcji obejmuje model Słońce-Księżyc-Ziemia, model w skali, który można przejść krokami, kamerę otworkową i zadanie „co zobaczymy w naszym mieście”. Zespół CESAR Europejskiej Agencji Kosmicznej udostępnia za darmo zestaw edukacyjny o zaćmieniach dla nauczycieli i kółek astronomicznych, a Amerykańskie Towarzystwo Astronomiczne prowadzi listę materiałów edukacyjnych, w tym poradniki dla nauczycieli i dyrekcji szkół.
  • Sprawdź zaćmienie w swoim mieście. Uczniowie mogą znaleźć godzinę początku, maksimum i końca zaćmienia dla własnej miejscowości w zestawieniu godziny zaćmienia w 125 miastach, a najbliższe miejsce z fazą całkowitą na mapie pasa całkowitego zaćmienia.
  • Przeszkol dorosłych. W Hiszpanii instytut doskonalenia nauczycieli przy ministerstwie edukacji (INTEF) prowadził od 5 maja do 12 czerwca 2026 r. bezpłatny kurs online „El Sol y el trío de eclipses 2026-2027-2028”. Kiedy sprawdzaliśmy, nikt nie zapowiedział jeszcze edycji na 2027 r.

Czy rozdać uczniom okulary do zaćmienia przed wakacjami?

W 2026 r. to zadziałało. W czerwcu 2026 r. rząd Aragonii wysłał ponad 100 000 zestawów do ponad 600 szkół. Każdy uczeń dostał okulary zgodne z normą ISO 12312-2, ze znakiem CE, i ulotkę informacyjną w kopercie z napisem „nie otwierać przed 12 sierpnia”. Do tego rada: nigdy nie patrzeć prosto w Słońce i oglądać zaćmienie „pod opieką osoby dorosłej”. W 2027 r. można zrobić to samo: okulary trafiają do domów przed wakacjami, razem z instrukcją dla rodziny.

Jeśli chcesz pójść tą drogą, włóż do koperty trzy rzeczy: certyfikowane okulary (EN ISO 12312-2 i znak CE, z nazwą producenta), kartkę o tym, jak je sprawdzić przed użyciem (bez rys, dziurek i luźnych filtrów: zobacz, jak sprawdzić okulary do zaćmienia), oraz zasadę, kiedy wolno je zdjąć (tylko w fazie całkowitej i tylko w pasie całkowitego zaćmienia). Okulary, które zostały z 2026 r., mogą się jeszcze nadawać: przeczytaj, czy okulary z 2026 r. przydadzą się w 2027.

Okulary do zaćmienia Tember w czterech kolorach oprawek (zdjęcie: Tember)
Certyfikowane okulary do zaćmienia są w rozmiarach i dla dzieci, i dla dorosłych (zdjęcie: Tember)

Czy szkoła, klub albo obóz może jeszcze zabrać grupę na zaćmienie?

Tak, ale to już wyjazd wakacyjny, więc obowiązują zasady dla wyjazdów poza godzinami zajęć. W Anglii wytyczne Departamentu Edukacji (DfE) dotyczące wycieczek szkolnych mówią, że pisemna zgoda „zwykle jest potrzebna tylko” przy niektórych wyjazdach, m.in. tych „poza zwykłymi godzinami pracy szkoły”, a 2 sierpnia właśnie do nich należy. Według tych samych wytycznych szkoła powinna wyznaczyć koordynatora wycieczek i planować w sposób „proporcjonalny i rozsądny”. Sztywnej liczby opiekunów na dziecko tam nie ma. W Hiszpanii i w innych krajach zasady ustalają regiony; pisemna zgoda rodziców lub opiekunów prawnych to standard, więc sprawdź przepisy w swoim regionie i regulamin swojej szkoły.

W 2026 r. grupy naprawdę wyjeżdżały. Około 150 brytyjskich skautów rozbiło obóz w miejscowości Covaleda (prowincja Soria) na zaćmienie 12 sierpnia 2026 r., a ich opiekunowie dopilnowali, „żeby każdy miał specjalne okulary i wiedział, jak ich używać”. Muzeum nauki Uniwersytetu Nawarry zorganizowało przy swoim programie o zaćmieniu tygodniowe obozy dla dzieci w wieku od 8 do 11 lat. Obozu dla młodzieży zapowiedzianego na 2 sierpnia 2027 r. na razie nie znaleźliśmy.

Dla grupy lista jest krótka: jedna para certyfikowanych okularów na dziecko plus zapasowe, dorośli, którzy znają przebieg zaćmienia dla waszego konkretnego miejsca, cień i woda (na południu Hiszpanii i w Egipcie zaćmienie wypada w sierpniu późnym przedpołudniem albo koło południa) i ustalone miejsce zbiórki. W naszym przewodniku po zaćmieniu w Hiszpanii są miejscowości w pasie całkowitego zaćmienia, a dla grup mamy okulary do zaćmienia w większych ilościach.

Ilu dorosłych potrzeba i na co mają uważać?

Żadna instytucja, którą sprawdziliśmy, nie podaje, ilu dorosłych powinno przypadać na dzieci przy oglądaniu zaćmienia: ani NASA, ani Amerykańskie Towarzystwo Astronomiczne (AAS), ani Amerykańska Akademia Pediatrii, ani Hiszpańskie Towarzystwo Okulistyczne, ani brytyjskie Royal College of Ophthalmologists. Za to wszystkie powtarzają, że dzieci trzeba pilnować:

  • NASA: „Zawsze pilnuj dzieci, które używają okularów lub filtrów do patrzenia na Słońce”.
  • AAS: „Zawsze pilnuj dzieci, które korzystają z filtrów słonecznych”.
  • Hiszpańskie Towarzystwo Okulistyczne: koniecznie trzeba obserwować dzieci, bo z ciekawości mogą spojrzeć prosto w Słońce, nie zdając sobie sprawy z niebezpieczeństwa.
  • Amerykańska Akademia Pediatrii radzi, żeby młodszym dzieciom lepiej zabezpieczyć okulary szerszą osłoną wyciętą z papierowego talerzyka.

Niektóre służby zdrowia są ostrzejsze wobec najmłodszych: w lipcu 2026 r. departament zdrowia Balearów zalecił, żeby dzieci poniżej 6 lat w ogóle nie oglądały zaćmienia bezpośrednio, tylko w telewizji. Przećwicz z dziećmi zakładanie okularów przed tym dniem, żeby weszło im w nawyk, i ustal jasny sygnał „okulary na oczy” na moment, gdy kończy się faza całkowita. Poza pasem całkowitego zaćmienia fazy całkowitej nie ma, więc okularów nie zdejmuje się wcale.

Czy dzieci ucierpiały podczas zaćmienia w Hiszpanii w 2026 r.?

Nie znaleźliśmy żadnego oficjalnego doniesienia o urazach oczu u dzieci. Agencja Europa Press naliczyła w 11 hiszpańskich regionach ponad 300 wizyt na ostrym dyżurze z powodu oczu po 12 sierpnia 2026 r., w większości z łagodnymi objawami; jeden szpital, w Torrejón, zgłosił poważny przypadek. W Kraju Basków służba zdrowia odnotowała 59 takich wizyt, też głównie łagodnych. Takie wyniki szły w parze z milionami okularów rozdanych z wyprzedzeniem i mnóstwem porad dla mieszkańców, a właśnie to szkoły mogą powtórzyć w 2027 r. Nasz artykuł o podrabianych i niezgodnych z normą okularach do zaćmienia wyjaśnia, co sprawdzić, kupując okulary dla grupy.

Okulary do zaćmienia Tember mają certyfikat zgodności z normą EN ISO 12312-2:2015 i znak CE; certyfikat i raporty z badań są na naszej stronie z dokumentami zgodności. Sprzedajemy je w zestawach od 4 do 100 par. Zobacz okulary.

Najczęściej zadawane pytania

Czy 2 sierpnia 2027 szkoły będą otwarte?

W żadnym ze sprawdzonych przez nas krajów: Hiszpania, Francja, Niemcy, Włochy, Portugalia, Holandia, Anglia, Polska, Egipt, Arabia Saudyjska i Maroko mają wtedy wakacje. W Bawarii wakacje zaczynają się właśnie tego dnia.

Czy szkoła może zorganizować wycieczkę na zaćmienie w wakacje?

Tak, jako wyjazd poza godzinami zajęć, z pisemną zgodą rodziców i wyznaczonym kierownikiem wycieczki. Zasady różnią się w zależności od kraju i regionu, więc sprawdź te, które obowiązują u ciebie, i regulamin swojej szkoły.

Ilu opiekunów na dziecko trzeba przy oglądaniu zaćmienia?

Nie znaleźliśmy żadnej oficjalnej normy. NASA, AAS i towarzystwa okulistyczne mówią tylko, że dzieci w okularach do zaćmienia muszą być cały czas pod opieką.

Czy dać uczniom okulary do zaćmienia przed wakacjami?

To dobry pomysł: w czerwcu 2026 r. Aragonia wysłała do ponad 600 szkół zestawy z certyfikowanymi okularami i ulotką. Dołącz instrukcję, jak sprawdzić okulary i kiedy wolno je zdjąć.

Czy małe dzieci mogą oglądać zaćmienie?

Według NASA i AAS tak, jeśli mają dobrze dopasowane certyfikowane okulary i są cały czas pod opieką dorosłych. Niektóre służby zdrowia, np. na Balearach w 2026 r., zalecają, żeby dzieci poniżej 6 lat w ogóle nie patrzyły na zaćmienie.

Czy dzieci mogą zdjąć okulary w trakcie zaćmienia?

Tylko w fazie całkowitej, w pasie całkowitego zaćmienia, przez tych kilka minut, kiedy Słońce jest całkiem zakryte. Wszędzie indziej i przez całe fazy częściowe okulary zostają na oczach.

Źródła

Powrót do blogu